flamenco

Skąd wzięło się flamenco?

Właściwie nie wiadomo. Wiadomo, że stworzyli je Cyganie, którzy pojawili się w Hiszpanii podobno w XVII wieku. Po wiekach wędrówki osiedli głównie w Andaluzji, gdzie – podobnie jak w innych krajach Europy – żyli w dość zamkniętych społecznościach. Muzyka, którą tworzyli, z czasem przejęła nieco lokalny charakter, a style, które się wykształciły, noszą często nazwy od miast, w których powstały – jak malagueña (z Malagi), rondeña z Rondy, fandango de Huelva czy buleria de Cai (skrót od Cadiz), czyli buleria z Kadyksu. Głównymi ośrodkami flamenco pozostały jednak: Sevilla, Jerez de la Frontera i Malaga – opowieści o ich pięknych ulicach są tak samo częstym tematem pieśni flamenco jak miłość.

Ronda, Andaluzja

W dużym uproszczeniu można powiedzieć, że flamenco jest rodziną muzyczną w podobny sposób jak tańce latynoamerykańskie: choć style i tańce pochodzą z różnych miejsc, mają różne tempa, melodie i nastroje, to łączy je pewien rozpoznawalny charakter, sposób poruszania się, temperament. Palos (style) flamenco także różnią się między sobą tempem, charakterem oraz rytmem, ale mają wspólną cechę: emocje. W Hiszpanii mówi się, że „flamenco es de corazon” – flamenco pochodzi z serca – i to pokazuje, czym się flamenco gra, tańczy i śpiewa. Właśnie sercem.

Palos czyli style flamenco

Palos jest wiele i oprócz miejsca pochodzenia można je dzielić na różne inne sposoby: na wesołe (rumba flamenca, tangos, alegrias) i smutne (solea, martinete, tientos, tarantos). W rytmie (który we flamenco nazywa się compas) liczonym na 4 (wesołe tangos i rumba, smutny i dramatyczny tientos), ale i w compas na 12 (wesoła alegria, dramatyczna solea). Są style o pochodzeniu arabskim, pochodzące rdzennie z Andaluzji, ale są i style przywiezione z Ameryki Południowej czy Środkowej – jak np guajira, której pieśni często opowiadają o Kubie. Flamenco to po prostu tygiel stylów, klimatów i bogactwo muzycznych opowieści.

Podziały na style czasami przedstawia się w formie drzewa genealogicznego, a niektóre z tych drzew są bardziej ozdobne niż przydatne – jak kwiaty we włosach tancerek.